ข่าวสำคัญ

ซินโครตรอนเสริมศักยภาพการแพทย์ภาคเหนือ

20260508 132637

ข่าววิจัย

นักวิจัยนานาชาติใช้ซินโครตรอนไทยสำรวจความลับที่ซ่อนในขาตั๊กแตน

Insect 0

นักวิจัยนานาชาติใช้แสงซินโครตรอนจากเครื่องกำเนิดแสงสยามในโคราชสำรวจอวัยวะภายในขาตั๊กแตน เพื่อทำความเข้าใจกลไกการรับรู้การเคลื่อนไหวของแมลงผ่านอวัยวะเล็กๆ ที่เกี่ยวข้องกับการได้ยิน การเคลื่อนไหว ไปจนถึงการวางไข่ สะท้อนบทบาทของประเทศไทยในการมีโครงสร้างพื้นฐานด้านวิทยาศาสตร์ขั้นสูงที่พร้อมสนับสนุนการวิจัยระดับนานาชาติ และเปิดโอ...

ข่าววิทยาศาสตร์ทั่วไป

อนุภาคแม่เหล็กขนาดจิ๋วฆ่าเซลล์มะเร็ง

อนภาคแมเหลกขนาดจวฆาเซลลมะเรง copy


การรักษาโรคมะเร็งยังคงเป็นความท้าทายที่สำคัญสำหรับงานวิจัยด้านการแพทย์ การนำอนุภาคนาโนแม่เหล็กมาใช้ประโยชน์เป็นอีกตัวเลือกหนึ่งที่ได้รับความสนใจ โดยเฉพาะแนวทางในการฆ่าเซ...

ข่าวพัฒนา

ภารกิจควบคุมเวลาของลำอิเล็กตรอนอย่างแม่นยำ

facebook ภารกจควบคมเวลาของลำอเลกตรอน


รู้ไหมว่าเบื้องหลังการทำงานของ เครื่องกำเนิดแสงสยาม มีการประสานงานที่ซับซ้อนระหว่างอุปกรณ์ต่างๆหลายระบบ เช่น ปืนอิเล็กตรอน, ระบบคลื่นความถี่วิทยุ, ระบบแหล่งจ่ายกำลังแม่เหล็กพัลส์, และ ระบบวัดตำแหน่งลำอิเล็กตรอน ทุกอย่างต้องทำงานอย่างแม่นยำ ตามจังหวะที่กำหนด ไม่เช่นนั้นลำอิเล็กตรอนที่ผลิตออกมาอาจไม่สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้! แล้วใครล่ะที่ช่วยให้ทุกอย่างเดินไปตาม...

รายละเอียด
scatter  page2 h1

คือ เทคนิคการตรวจสอบคุณสมบัติของสาร โดยอาศัยการกระตุ้นอะตอมด้วยรังสีเอ็กซ์ที่มีความยาวคลื่นเหมาะสม เมื่ออะตอมของสารตัวอย่างถูกกระตุ้น คลื่นพลังงานของสนามแม่เหล็กไฟฟ้าจะเกิดการแกว่ง และเกิดปฏิกิริยากับสนามพันธะของอิเล็กตรอนภายในอะตอม ส่งผลให้อิเล็กตรอน เหล่านั้นได้รับพลังงานกระตุ้น และเคลื่อนย้ายตำแหน่ง โดยย้ายระดับพลังงานพร้อมๆกับการปลดปล่อยพลังงานในรูปของแสง 

(a) กลไกการดูดกลืนรังสีเอกซ์ ทำให้อะตอมอยู่ในสถานะกระตุ้น

XRF Auger

(b) กลไกการเกิดการเรืองแสงในย่านรังสีเอกซ์   (c) กระบวนการเกิดการแผ่รังสีออเจอร์

Photoelectric Effect: An x-ray is absorbed by an atom when the energy of the x-ray is transferred to a core-level electron (K,L or M shell) which is ejected from the atom. The atom is left in an excited state with an  empty electronic level (a core hole). Any excess energy from the x-ray is given to the ejected photoelectron.

X-ray Fluorescence: An x-ray with energy = the difference of the core-levels is emitted.                          

Auger Effect: An electron is promoted to the continuum from another core-level. 

        page2 h2

          หลักการของเทคนิค XAS คือ การฉายรังสีเอกซ์บนสารที่ต้องการศึกษาและวัดอัตราส่วนการดูดกลืนรังสีเอกซ์ที่พลังงานต่างๆ ซึ่งข้อมูลดังกล่าวสามารถใช้บ่งบอกถึงโครงสร้างของสารตัวอย่างในระดับอะตอมได้ ระบบลำเลียงแสงและสถานีทดลองนี้สามารถทำงานได้ในช่วงพลังงานแสงซินโครตรอนย่านรังสีเอกซ์ตั้งแต่ 1,240 – 12,100 อิเล็กตรอนโวลต์ (eV) โดยใช้เครื่องคัดเลือกพลังงานแสงแบบผลึกคู่ (Double Crystal Monochromator หรือ DCM) ระบบลำเลียงแสงที่ 5.2 ถูกออกแบบโดยทีมนักวิจัยและวิศวกรของสถาบันฯโดยอุปกรณ์ส่วนใหญ่จัดสร้างขึ้นเองภายในสถาบันฯซึ่งได้ทำการติดตั้งและทดสอบแล้วเสร็จและได้เริ่มเปิดให้บริการแสงแก่โครงการที่ได้รับการจัดสรรจากหน่วยงานทั้งสามองค์กร (มทส. – นาโนเทค – สซ) ตั้งแต่เดือนมีนาคม 2556 โดยโควตาที่เป็นส่วนของสถาบันฯได้จัดสรรให้แก่ผู้ใช้ภายนอกซึ่งสามารถสมัครเข้ามาใช้ได้โดยทั่วไป

BL5 TM mode

รูปที่ 2 แสดงกระบวนการเกิดการดูดกลืนรังสีเอกซ์ เมื่อผ่านการคัดเลือกพลังงาน

      ในการวัดแบบทะลุผ่าน  (รูปที่ 2) เราจะวัดการดูดกลืนรังสีเอกซ์จากความเข้มของรังสีเอกซ์ที่ลดลงหลังจากที่เดินทางผ่านตัวอย่าง ความเข้มของรังสีก่อน (I0) และหลังตัวอย่าง (I) มีความสัมพันธ์ตามสมการ

equation

        โดยที่ตัวแปร µ และ x คือ สัมประสิทธิ์ของการดูดกลืนรังสีเอกซ์และความหนาของตัวอย่าง ตามลำดับ เราใช้สมการนี้ เพื่อหาค่าสัมประสิทธิ์การดูดกลืนรังสีที่แต่ละพลังงานโฟตอน โดยในการทดลองเราจะปรับค่าพลังงานโฟตอนของรังสีเอกซ์ด้วยเครื่องคัดเลือกพลังงานแสง (x-ray monochromator) เมื่อนำค่า µ(E) มาแสดงเป็นกราฟกับค่าพลังงานโฟตอน E เราจะได้สเปกตรัม XAS ของตัวอย่าง (รูปที่ 3)EXAFS

 รูปที่ 3 สเปกตรัมการดูดกลืนรังสีเอกซ์ในชั้น K (K-edge absroption) ของอะตอมคอปเปอร์ (Cu metal)

ข่าวเยี่ยมชม/ข่าวกิจกรรม

ซินโครตอนต้อนรับคณะชาวนาโครงการ “Cargill Cares: การส่งเสริมการปลูกข้าวปลอดภัย” จุดประกายแรงบันดาลใจประยุกต์ใช้เทคโนโลยีขั้นสูงในภาคเกษตร

DSC06550

 

สถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน (องค์การมหาชน) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (อว.) ต้อนรับคณะชาวนาและเกษตรกรจาก อ.โชคชัย จ.นครราชสีมา กว่า 100 คน ภายใต้โครงการ “Cargill Cares: การส่งเสริมการปลูกข้าวปลอดภัย” ประจำปี 2569 พร้อมด้วยเจ้าหน้าที่บริษัท คาร์กิลล์มีทส์ (ไทยแลนด์) จำกัด และ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี (มทส.) ในโอกาสมาเยี่ยมชมสถาบันฯ เมื่อวันที่ 8 พฤษภาคม 2569

...

บูรณาการวิทยาศาสตร์และโบราณคดี ถอดรหัสเครือข่ายวัฒนธรรมไทยผ่านเทคโนโลยีแสงซินโครตรอน

134463 0


สถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน (องค์การมหาชน) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (อว.) จัดกิจกรรมถ่ายทอดความรู้ในหัวข้อ “การประยุกต์ใช้เทคนิคทางวิทยาศาสตร์ในการศึกษาโบราณวัตถุ: โลหะ ลูกปัด และภาชนะ” ภายใต้ “โครงการวิเคราะห์หลักฐานทางโบราณคดีด้วยเทคนิคซินโครตรอนเพื่อศึกษาเครือข่ายวัฒนธรรมและการค้าในแต่ละภูมิภาคของประเทศไทย ตั้งแต่ยุคก่อนประวัติศาสตร์สมัยเหล็กจนถึงยุคประวัติศาสตร์สมัยรัตนโกสินทร์” ซึ่งได้รับทุนสนับสนุนจาก หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนากำลังคน และทุนด้านการพัฒนาสถาบันอุดมศึกษา การวิจัยและการสร้างนวัตกรรม (บพค.) เมื่อวันที่ 8 พฤษภาคม 2569 ณ สถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน จ.นครราชสีมา

...