Pilot Plant 15


    วันศุกร์ที่ 1 สิงหาคม พุทธศักราช 2568 เวลา 13.20 น. สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินโดยรถยนต์พระที่นั่งไปยังสถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน (องค์การมหาชน) อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา เพื่อทรงเปิดอาคารวิทยนวัตกรรม (Advanced Technology Facility Building) เป็นการส่วนพระองค์ โดยมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม รองปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ประธานกรรมการสถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน อธิการบดีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี ผู้อำนวยการสถาบันวิจัยแสงซินโครตรอนและรองผู้อำนวยการสถาบันฯ เฝ้าฯ รับเสด็จ

    จากนั้นพระราชทานเข็มที่ระลึกประดับอักษรพระนามาภิไธย “ส.ธ.” แก่ คณะกรรมการสถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน และผู้มีคุณูปการของสถาบันฯ แล้วเสด็จฯ ไปทรงกดปุ่มไฟฟ้าเปิดแพรคลุมป้ายอาคารวิทยนวัตกรรม และเสด็จเข้าภายในอาคาร ทอดพระเนตรนิทรรศการผลงานต้นแบบอุปกรณ์เทคนิคและวิศวกรรมของสถาบันฯ ที่พัฒนาและสร้างโดยคนไทย ได้แก่

  • นิทรรศการต้นแบบอุปกรณ์ทัศนศาสตร์ของระบบลำเลียงแสงซินโครตรอน เป็นต้นแบบในการสร้างแสงขนานหรือโฟกัสแสงซินโครตรอนด้วยกระจกที่เคลื่อนที่ได้แบบ 5 องศาอิสระ รองรับกระจกที่มีรัศมีซึ่งมีความโค้งแบบคงที่และทำงานภายใต้สุญญากาศระดับสูง
  • นิทรรศการต้นแบบระบบสุญญากาศระดับสูง เป็นท่อสุญญากาศสำหรับติดตั้งระหว่างขั้วของชุดแม่เหล็กเพื่อควบคุมลำอิเล็กตรอนที่ผลิตจากท่ออะลูมิเนียม ซึ่งมีสมบัติและความทนทานเหมาะสมกับการใช้งานสำหรับเครื่องกำเนิดแสงซินโครตรอน โดยขึ้นรูปด้วยเครื่องจักร CNC ความแม่นยำสูง และการเชื่อมอะลูมิเนียมแบบพิเศษที่ต้องใช้ความชำนาญของช่างฝีมือที่เชี่ยวชาญพิเศษ
  • นิทรรศการต้นแบบระบบวัดคุณลักษณะลำอนุภาค สำหรับใช้ตรวจวัดและวิเคราะห์ตำแหน่ง ขนาด ความเข้ม ของลำอิเล็กตรอนที่เคลื่อนที่ภายในเครื่องเร่งอนุภาคและเครื่องกำเนิดแสงซินโครตรอนเพื่อควบคุมคุณภาพของลำอิเล็กตรอนและปรับปรุงประสิทธิภาพของเครื่องกำเนิดแสงซินโครตรอนด้วยความละเอียดระดับนาโนเมตร
    นิทรรศการต้นแบบระบบแม่เหล็กขั้นสูงและระบบวัดสนามแม่เหล็ก เป็นแม่เหล็กชนิดต่างๆ ซึ่งเป็นองค์ประกอบที่สำคัญที่ควบคุมการเคลื่อนที่และการโฟกัสลำอิเล็กตรอนภายในเครื่องเร่งอนุภาคแนววงกลม และวงกักเก็บอิเล็กตรอน
  • นิทรรศการต้นแบบวงกักเก็บอิเล็กตรอนของเครื่องกำเนิดแสงซินโครตรอนระดับพลังงาน 3 GeV ซึ่งแสดงเทคโนโลยีวงกักเก็บอิเล็กตรอนที่เป็นองค์ประกอบสำคัญของเครื่องกำเนิด
    แสงซินโครตรอนเครื่องใหม่ระดับพลังงาน 3 GeV ที่กำลังจะสร้างขึ้นที่เขตนวัตกรรมระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก (EECi) จ.ระยอง โดยออกแบบเพื่อผลิตแสงซินโครตรอนคุณภาพสูง
    คลอบคลุมตั้งแต่รังสีอินฟราเรดจนถึงรังสีเอกซ์ที่มีพลังงานสูง และเป็นลำแสงที่มีความเข้มสูง มีเสถียรภาพเหมาะสำหรับงานวิจัยขั้นสูงในระดับนาโนเมตร ทั้งด้านวัสดุศาสตร์ ชีววิทยา เคมี และพลังงาน พร้อมรองรับการประยุกต์ใช้อุตสาหกรรมและเทคโนโลยีแห่งอนาคต ซึ่งอุปกรณ์ทั้งหมดที่จัดแสดงได้ถูกพัฒนาขึ้นและผลิตโดยเทคโนโลยีภายในประเทศทั้งหมด

    หลังเสด็จทอดพระเนตรนิทรรศการต่างๆ แล้วทรงฉายพระฉายาลักษณ์ร่วมกับแขกผู้มีเกียรติ แล้วเสด็จฯ ประทับรถยนต์พระที่นั่งเสด็จพระราชดำเนินกลับ

    อาคารวิทยนวัตกรรม เป็นโครงสร้างพื้นฐานเพื่อใช้ในการพัฒนาเทคโนโลยีด้านแสงซินโคร
ตรอนและเทคโนโลยีเครื่องเร่งอนุภาคเพื่ออุตสาหกรรม โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อใช้ในการสร้าง ประกอบ ทดสอบต้นแบบสำหรับเครื่องกำเนิดแสงซินโครตรอนเครื่องใหม่ระดับพลังงาน 3 GeV และเครื่องเร่งอนุภาคสำหรับอุตสาหกรรม ซึ่งมีความสำคัญในการยกระดับขีดความสามารถและการพึ่งพาตนเองทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีของประเทศไทย ลดการนำเข้าเทคโนโลยีจากต่างประเทศ และขับเคลื่อนประเทศสู่เศรษฐกิจฐานนวัตกรรม

    อาคารวิทยนวัตกรรมนี้ยังสามารถใช้ในการฝึกอบรมบุคลากรที่มีทักษะสูงในอุตสาหกรรมต่างๆ พร้อมสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับภาคอุตสาหกรรมและภาควิชาการ รวมถึงส่งเสริมการพัฒนาเทคโนโลยีขั้นสูง อีกทั้งยังเป็นแหล่งเรียนรู้ทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี วิจัย และนวัตกรรม และพัฒนากำลังคนด้านวิทยาศาสตร์ วิศวกรรม และเทคโนโลยี เพื่อนำไปสู่ความเป็นเลิศทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีของประเทศต่อไป